Ngành may Hàn Quốc: Từ 'không thể sản xuất ở đây nữa' đến AI Factory

Khủng hoảng ba mặt của ngành may Hàn Quốc

Ngành may mặc Hàn Quốc đang rơi vào thế "ba khó" cùng lúc: các doanh nghiệp ồ ạt chuyển cơ sở sản xuất ra nước ngoài (chủ yếu sang Trung Quốc và Việt Nam vì nhân công rẻ), đội ngũ thợ lành nghề còn lại trong nước có độ tuổi trung bình trên 60, còn lớp trẻ hầu như không mặn mà với ngề này do môi trường làm việc khắc nghiệt và hình ảnh ngành kém hấp dẫn. Kể cả khi tuyển được lao động trẻ, tay nghề non kém khiến chất lượng và năng suất đều thấp.

Việc phụ thuộc vào sản xuất nước ngoài tuy cắt giảm chi phí nhân công trước mắt, nhưng lại tạo ra hai rào cản mới: khoảng cách giao tiếp và logistics. Thời gian từ lúc đặt hàng đến khi nhận hàng (lead time) kéo dài, trong khi xu hướng thời trang thay đổi cực nhanh. Hễ dự báo nhu cầu sai là doanh nghiệp phải gánh tồn kho khổng lồ. Ngược lại, duy trì sản xuất trong nước cho phép phản ứng linh hoạt với thị trường và thoát khỏi rủi ro chuỗi cung ứng toàn cầu.

DX và AI Factory — con đường thoát khả thi nhất

Giải pháp được ngành xác định là chuyển đổi số (DX) rồi tiến tới chuyển đổi AI (AX) theo từng bước, song song với việc nâng tầm thương hiệu "Made in Korea" thành phân khúc cao cấp. Tuy nhiên, rào cản không nhỏ: đặc thù ngành may khiến việc chuẩn hóa quy trình rất khó, nhiều xưởng vẫn truyền đạt lệnh sản xuất bằng miệng hoặc giấy tay — ngay cả bước đặt nền tảng số cơ bản cũng đang vấp váp. Hơn nữa, để dạy AI học kỹ năng của thợ lành nghề cần gắn cảm biến lên người thợ để số hóa động tác — nhưng đội ngũ thợ lão hóa nghiêm trọng khiến việc thu thập dữ liệu đầu vào này cực kỳ khó khăn.

Một chuyên gia trong ngành nhận định: trong vòng 3–5 năm tới, chi phí triển khai robot sẽ rẻ hơn chi phí nhân công — đây là thời điểm đảo chiều mà ngành phải chuẩn bị ngay từ bây giờ. Bà An Ga-young, Trưởng bộ phận AI của Liên đoàn Dệt may Hàn Quốc (KOFOTI), chỉ ra rằng ngay cả các tập đoàn lớn cũng khó đầu tư lớn vào nhà máy trong nước, vì phần lớn dây chuyền sản xuất đã chuyển ra nước ngoài, phần còn lại chỉ là sản xuất phản ứng nhỏ lẻ theo từng đợt.

Các startup tiên phong và chính sách hỗ trợ

Dù bức tranh tổng thể u ám, một số startup Hàn đang mở ra hướng đi mới. Rebuilder AI (CEO Kim Jeong-hyeon) phát triển công nghệ AI 3D — cho phép quét sản phẩm thực bằng smartphone để tạo nội dung 3D (VRIN 3D), hoặc từ bản phác thảo tự động sinh ra mô hình 3D, pattern sản xuất và dữ liệu CAD (VRING:ON). Công ty đã ký hợp đồng cấp phép phần mềm với ASICS Ventures (quỹ đầu tư của thương hiệu thể thao Asics), mở rộng hợp đồng sang Saudi Arabia và Hong Kong, đạt giải Đổi mới CES 2026 hạng mục Fashion Tech & AI, và huy động được 4,5 tỷ KRW (≈ khoảng 3,3 triệu USD) trong vòng Pre-Series A.

Reprise (CEO Kim Jong-ho, thành lập 2024) triển khai giải pháp tự động hóa may mặc dựa trên AI qua dịch vụ "Teddify", đã tự động hóa toàn bộ công đoạn cắt vải và đang nghiên cứu robot hóa toàn bộ quy trình may. Điểm nổi bật: thời gian làm mẫu một sản phẩm đồ bông/thú nhồi bông rút từ 2 tuần xuống còn 1–3 ngày. Công ty tự vận hành nhà máy ngay tại nội thành Seoul, thu hút lao động trẻ 20–30 tuổi nhờ không gian rộng rãi, giờ làm linh hoạt. Chiến lược dài hạn là nhân rộng mô hình này sang thị trường Nhật Bản và Mỹ.

Về phía nhà nước, Trung tâm Thông tin Công nghệ Doanh nghiệp Vừa và Nhỏ Hàn Quốc (TIPA) vừa thành lập "Ban Thúc đẩy Đổi mới AI" để hỗ trợ chuyển đổi AX cho doanh nghiệp vừa và nhỏ. KOFOTI song hành với hai chương trình hỗ trợ: ứng dụng AI toàn ngành dệt may và dự án "Micro Factory" hỗ trợ trực tiếp ứng dụng AI tại khâu sản xuất.

Với doanh nghiệp muốn theo dõi xu hướng công nghệ sản xuất và tìm kiếm cơ hội hợp tác Việt–Hàn trong lĩnh vực này, Business Radar của KVBiz → tổng hợp các tín hiệu cơ hội theo ngành theo thời gian thực.