SK Hynix: Từ 'xác sống' thành Vua HBM, soán ngôi Samsung

Từ 'zombie' đến Vua chip HBM

SK Hynix hiện nắm hơn một nửa thị phần chip bộ nhớ băng thông cao (HBM — High Bandwidth Memory) toàn cầu, là nhà cung cấp chính cho Nvidia và được Microsoft lựa chọn cho các dòng chip AI tự phát triển. Vốn hóa thị trường tăng 340% trong 12 tháng, đạt 640.000 tỷ KRW (≈438 tỷ USD). Doanh thu quý IV tăng 66% so với cùng kỳ, biên lợi nhuận hoạt động đạt 58% — cao hơn cả TSMC, nhà sản xuất chip lớn nhất thế giới. Chính sức hút đó đã khiến các sinh viên Hàn Quốc trong một khảo sát gần đây xếp SK Hynix, chứ không phải Samsung, là nơi họ mơ ước được làm việc.

Thế nhưng ít ai nhớ rằng công ty này từng là "doanh nghiệp zombie" bị chủ nợ kiểm soát suốt nhiều năm sau khủng hoảng tài chính châu Á 1997-1998 và cuộc khủng hoảng dư cung DRAM đầu những năm 2000. Năm 2002, Micron từng đề nghị mua lại với giá 3,2 tỷ USD nhưng không chịu gánh khoản nợ 6 tỷ USD — thương vụ đổ vỡ. Mãi đến năm 2011, SK Group mới bước vào, chi 3.400 tỷ KRW để chấm dứt "Lời nguyền Hynix". Quyết định vấp phải làn sóng phản đối nội bộ từ SK Telecom, với lo ngại rằng mua lại sẽ kéo cả tập đoàn chìm theo.

Canh bạc dài hạn mang tên HBM

Yếu tố cốt lõi tạo nên sự đảo ngược ngoạn mục này là chiến lược đầu tư R&D dài hạn dưới thời CEO Park Sung-wook — kỹ sư kỳ cựu của chính Hynix được Chủ tịch Chey Tae-won bổ nhiệm sau khi thâu tóm. Thay vì chạy theo lợi nhuận ngắn hạn, đội ngũ tập trung vào công nghệ HBM khi gần như chưa ai tin vào tiềm năng của nó. Chi tiêu R&D tăng trung bình 14% mỗi năm trong giai đoạn 2010-2024.

Cơn bùng nổ AI từ năm 2021, đặc biệt sau khi ChatGPT ra mắt, đã biến canh bạc nhiều năm của Hynix thành thắng lợi lớn. HBM cho phép truyền tải khối lượng dữ liệu khổng lồ ở tốc độ cao — đây chính là nền tảng cấp sức mạnh cho các mô hình AI. Theo HSBC, thị trường HBM tăng từ 1 tỷ USD năm 2022 lên 16 tỷ USD năm 2024 và dự kiến chạm 87 tỷ USD vào năm 2027. Doanh thu SK Hynix theo đó tăng từ 44.600 tỷ KRW lên 97.100 tỷ KRW chỉ trong ba năm.

Rủi ro phía trước và tham vọng "giải pháp AI"

Dù đang ở đỉnh cao, SK Hynix không thiếu thách thức. Samsung — từng bị bỏ lại phía sau trong cuộc đua HBM cho AI — đang tăng tốc bắt kịp. Micron cũng là đối thủ cạnh tranh trực tiếp. Khi ba nhà cung cấp cùng chen nhau phục vụ Nvidia (chiếm 85% thị phần GPU dùng HBM), tập đoàn chip đồ họa Mỹ này có thể đòi hỏi tiêu chuẩn cao hơn và chip tùy biến nhiều hơn — sức ép giá sẽ gia tăng. Đối thủ Trung Quốc CXMT tại Hợp Phì cũng đã tuyên bố đạt 5% thị phần DRAM ở phân khúc giá rẻ.

Rủi ro địa chính trị cũng hiện hữu: SK Hynix vẫn duy trì nhà máy tại Vô Tích (Trung Quốc) sản xuất khoảng 40% DRAM, trong khi Bộ trưởng Thương mại Mỹ Howard Lutnick cảnh báo các nhà sản xuất bộ nhớ phải chọn giữa thuế nhập khẩu 100% hoặc xây nhà máy tại Mỹ. SK Hynix đã công bố đầu tư 10 tỷ USD vào một công ty con tại Mỹ tập trung vào trung tâm dữ liệu và hạ tầng AI, đồng thời khởi công trung tâm dữ liệu AI lớn nhất Hàn Quốc tại Ulsan với giá trị 7.000 tỷ KRW. Chủ tịch Chey đặt mục tiêu biến SK Hynix thành "công ty giải pháp AI" toàn diện — từ bán dẫn đến giải pháp năng lượng — trong thập kỷ tới. Bạn có thể theo dõi diễn biến của SK Hynix và các doanh nghiệp chip lớn tại dữ liệu doanh nghiệp Hàn → hoặc cập nhật tín hiệu cơ hội liên quan tại Business Radar →.